Sauerland (Duitsland): alle bezienswaardigheden, informatie & tips voor je vakantie

Waar staat Sauerland om bekend?

Het Sauerland in Duitsland is prachtig en er valt genoeg te zien: een ideale vakantie bestemming dichtbij huis (3 à 4 uur rijden!) waar je o.a. populaire vakantieparken van Center Parcs en Landal vindt. Het mooiste en meest geliefde deel is het Hochsauerland, waar de hoogste bergen (tot wel 850 meter), de mooiste bossen en de leukste attracties en stadjes zijn. Het Hochsauerland strekt zich uit van de mooie stadjes Schmallenberg (tip!) en Brilon naar het hoogste punt van het Sauerland, rond de geliefde wintersportplaatsjes Winterberg en Willingen. Grote delen van het Hochsauerland worden ingenomen door de natuurgebieden De Diemelsee en het Rothaargebergte. Het Rothaargebergte ligt in de Duitse deelstaten Noordrijn-Westfalen en Hessen, ten oosten van de Rijn.

Het Sauerland is een streek met uitzonderlijk natuurschoon. In het zuiden van de regio ligt het Rothaargebergte, waar je de hoogste bergtoppen van het Sauerland aantreft. In de winter wordt hier volop aan wintersport gedaan, vooral in de omgeving van het (voor Nederlanders en Belgen) overbekende plaatsje Winterberg. Het Sauerland is echter in alle seizoenen een druk bezochte vakantiebestemming. Wandelaars, fietsers en mountainbikers leven zich uit op vele honderden kilometers wandel- en fietsroutes.

De vele stuwmeren vormen een toeristische attractie op zich, met tal van mogelijkheden voor watersportliefhebbers. Middeleeuwse burchten en kastelen trekken de aandacht in de eeuwenoude stadjes. Nieuwsgierige toeristen bezoeken de natuurlijke grotten en de oude mijnen, waaruit vroeger allerlei metaalertsen werden gewonnen. Een gebied dat misschien niet zo spectaculair is als de Alpen, maar ongetwijfeld veel mogelijkheden biedt voor een boeiende vakantie niet ver van huis.

Een vakantie in het Duitse Sauerland is ook voor kinderen een belevenis. In heel het Sauerland vind je tal van rodelbanen, touwparcoursen, natuurleerpaden en andere interessante activiteiten voor heel het gezin. Een bezoek aan het pretpark Fort Fun in Bestwig mag zeker niet ontbreken op het programma. Meest geliefde van alle vakantieparken in het Sauerland is Landal Winterberg, met overdekt speelparadijs en zwembad met peuterbad.

Het Rothaargebergte

Dit middelhoge gebergte ligt in het zuiden van het Sauerland. De Langenberg is met zijn 843 meter de hoogste bergtop in het gebied. Het Rothaargebergte vormt in zijn geheel een beschermd natuurpark. Wandelaars volgen massaal de ontelbare uitgestippelde wandelroutes door dennenbossen, beukenbossen en heidevlakten.

• De langste wandelroute dwars door het Rothaargebergte is de Rothaarsteig, een traject met een lengte van 154 kilometer tussen de plaatsen Brilon en Dillenburg. Op dat traject kom je ook de hangbrug bij Kühhude tegen: een indrukwekkende hangbrug van zo’n 30 meter lengte over een kleine kloof.
• Een bekende natuurlijke bezienswaardigheid in het Rothaargebergte zijn de zogenaamde Bruchhauser Steine, een rotsformatie met vier hoge en indrukwekkende rotsen op de flank van de Isterberg. Het gebied rond de rotsformatie is een natuurreservaat.
• De middelhoge bergen in het Rothaargebergte lenen zich uitstekend om te skiën. Drukbezochte wintersportgebieden zijn onder meer Willingen-Ettelsberg, Neuastenberg en Altastenberg. Het belangrijkste wintersportcentrum in het Rothaargebergte is echter het stadje Winterberg.

Tip: je eigen vrijstaande vakantiehuisje in Sauerland vind je hier bij Casamundo!

Winterberg & omgeving

In het Sauerland kan je genoeg activiteiten ondernemen. Wist je dat Winterberg sportstad nummer één is van heel Noordrijn-Westfalen? Denk aan bobsleeën, rodelen, schansspringen, langlaufen en biatlon. Het stadje Winterberg is niet alleen in de winter, maar heel het jaar door een geliefd vakantieoord. In de zomermaanden behoort Winterberg en omgeving tot een belangrijk oefenterrein van professionele mountainbikers. Naast het feit dat het een mooie plaats is Winterberg een erg gezonde plaats. De kwaliteit van de lucht is er zeer goed.

Tips bij Winterberg

• Vlakbij het stadje ligt de berg Kahler Asten (841 meter), de op twee na hoogste berg in Sauerland. Op de top staat een twintig meter hoge toren, vanwaar je kunt uitkijken over de wijde omgeving.
• Voor een wijds uitzicht kun je ook terecht op de Panoramabrug, een 400 meter lange brug met klimtoestellen en allerlei obstakels, heel leuk voor kinderen. Deze Panoramabrug bevindt zich op het terrein van de Erlebnisberg Kappe.
• Je vindt hier ook een rodelbaan en allerlei andere spectaculaire attracties, zoals de kabelbaan Fly-Line Winterberg, waar je over een afstand van 1.000 meter naar beneden zoeft.
• Geliefde verblijfadres in Winterberg is onder meer vakantiepark Landal Winterberg.

LEES OOK: Mooiste plekken Duitsland: de leukste regio’s & streken!

In de winter wordt Winterberg ingenomen door skiërs en snowboarders. Het skigebied rond Winterberg, de ‘Skiliftkarussell Winterberg’, telt ongeveer 28 kilometer aan skipistes. Ook beginnende wintersporters komen hier volop aan hun trekken.

Bekende grotten, meren en natuurgebieden in het Sauerland

Het grootste grottenstelsel in Duitsland ligt in de omgeving van Attendorn. De Atta Grot werd in 1907 bij toeval ontdekt. Jaarlijks bewonderen zo’n 200.000 bezoekers de fantastisch mooie druipstenen en kalk gordijnen in de grot, die een totale lengte heeft van meer dan 6.000 meter.

Het Arnsberger Wald ligt in het noordelijk gedeelte van Sauerland, een van de grootste aaneengesloten bosgebieden in Noordrijn-Westfalen. Net als in het Rothaargebergte is ook dit natuurgebied, dat doorsneden wordt door tal van kleine beekjes, een paradijs voor wandelaars en natuurliefhebbers.

Möhnesee

Aan de voet van het Arnsberger Wald ligt het grootste stuwmeer van Sauerland, de Möhnesee. De Möhnesee heeft een oppervlakte van meer dan tien vierkante kilometer. De stuwdam werd gebouwd in de periode 1908 – 1913. In 1943 werd de dam gebombardeerd door de geallieerden, met een enorme overstroming tot gevolg. Rond het meer lopen een vijftal fietsroutes en talrijke wandelpaden. Op tal van plaatsen langs de oevers van het meer vind je leuke strandjes, onder meer in Delecke, Körbecke en Wamel.

De stuwdam bij de Möhnesee

Biggesee & andere stuwmeren in Sauerland

Het op een na grootste stuwmeer in Sauerland is de Biggesee, met een oppervlakte van 9 vierkante kilometer. Het stuwmeer werd pas voltooid in 1965. De indrukwekkende stuwdam van 640 meter lengte vormt een attractie op zich. Vergeet niet om een tochtje op het stuwmeer te maken met een van de vele toeristenboten. Vanaf het uitzichtplatform Bigge Blick geniet je van een weergaloos panorama over het meer. De Biggesee leent zich ook voor allerlei watersporten, waaronder zeilen, roeien en zwemmen. Wandelaars en fietsers komen volop aan hun trekken op de talrijke wandel- en fietsroutes rond het meer.

De Biggesee

Andere stuwmeren in het Sauerland met mooie strandjes en tal van mogelijkheden om te wandelen, fietsen en watersporten zijn de Listersee, de Diemelsee, de Sorpesee en de Hennesee.

LEES OOK: Meren in Duitsland: dít zijn de 10 mooiste Duitse meren!

Campings, vakantieparken & hotels Sauerland

• Vakantiepark Landal Winterberg
  Geliefd vakantiepark van Landal met 200 chalets in zwartwitte-vakwerkhuis-stijl in de groene heuvels! Ook erg geschikt voor gezinnen met kinderen met o.a. overdekt zwembad en speelparadijs.
• Camping en vakantiepark Brilon
  Verblijf in een stacaravan in vakantiepark Brilon, op drie kilometer van het centrum van de stad Brilon. Stacaravans met tuinhuisje en parkeerplaats. Met kinderspeeltuin. Op 10 minuten lopen van het openbare Waldfreibad Gudenhagen.
• Parkhotel Olsberg ★★★
  Driesterrenhotel in een park in het centrum van Olsberg. Met een binnenzwembad en discotheek. Vlak naast het hotel bevindt zich het Wellnesscentrum Aqua Olsberg. Wifi beschikbaar tegen betaling.
• Appartement in Dorint Sportresort Winterberg Sauerland ★★★★
  Populair vakantiepark nabij Winterberg, met overdekt zwembad, wellnessfaciliteiten en fitnessvoorzieningen. Keuze uit 1- of 2-kamerappartementen, alle voorzien van kitchenette, badkamer en balkon of terras. Gratis wifi en kosteloos parkeren op straat.
• Bergresort Winterberg ★★★★
  Bergresort Winterberg (van Roompot) biedt ieder seizoen iets anders. In de zomer stap je vanuit je appartement zó de natuur in en in de winter sta je binnen no time op de piste.

LEES OOK: De 5 állermooiste vakantieparken in het Sauerland

Meer mooie en leuke plaatsen in Sauerland

• In de omgeving van het stadje Ramsbeck moet je zeker de ertsmijnen bezoeken. Met een treintje rijd je ongeveer anderhalve kilometer de berg in, waar je een rondleiding met gids volgt door de verlaten mijnschachten. Mijnwerkers haalden hier tot in 1974 zink- en looderts uit de ondergrond.
• De kopermijn Kilianstollen in Marsberg was tot halverwege de twintigste eeuw in gebruik. Ook deze mijn kan onder begeleiding bezocht worden. Heel leuk voor kinderen ook. Wij hebben de leukste bezienswaardigheden van het Sauerland voor je op een rijtje gezet. Al deze bijzondere bezienswaardigheden mogen zeker niet ontbreken tijdens jouw reis naar het Sauerland.
• De burcht van Altena behoort eveneens tot de top 10 bezienswaardigheden in het Sauerland. De burcht ligt strategisch bovenop een heuvelrug, met een mooi uitzicht over de omgeving. In de burcht kun je de oude zalen en vertrekken bewonderen en waan je je even terug in de middeleeuwen.
• Nog een leuke tip is het schilderachtige stadje Fritzlar, met een goed bewaard gebleven oude centrum vol vakwerkhuizen tegen de steile oever van het riviertje de Eder. Erg gezellig en leuk om rond te lopen!
• Hou je van idyllisch gelegen kleine dorpen tussen de groene heuvels? Dan tippen we je het lieflijke dorpje Latrop (in een prachtige vallei van het Rothaargebergte) met zijn oude watermolen, én het gehuchtje Assinghausen, ook wel ‘Rosendorf’ genoemd vanwege zijn vele bloemen(tuinen)!

LEES OOK: De 20 leukste & mooiste stadjes van Duitsland

Altena

Bad Berleburg

Wie een zwak heeft voor kastelen, moet overigens ook eens een kijkje nemen in het Slot Berleburg, in het gelijknamige plaatsje Bad Berleburg. Dit kasteel wordt nog steeds bewoond, maar je mag een rondleiding met gids volgen door een groot gedeelte van het kasteel.

Slot Berleburg

Bad Arolsen

In het kuuroord Bad Arolsen staat het Schloss Arolsen, een kasteel opgetrokken in barokstijl, waar in 1858 Emma van Waldeck-Pyrmont werd geboren. Zij werd later de tweede vrouw van koning Willem III en koningin-regentes van Nederland. Ook dit kasteel opent zijn deuren voor het publiek.

LEES OOK: 10 leuke steden & dorpen in Duitsland net over de grens

Schloss Arolsen

Willingen

Samen met Winterberg behoort Willingen tot de meest bezochte plaatsen van Sauerland. Willingen is een goede plek voor actieve sporten zoals mountainbiken, rodelen en skiën. De skiliften zijn maar liefst 100 dagen per jaar geopend, de beroemde après-ski het gehele jaar. In Willingen draait het vooral om de wintersport, zo is er elk jaar het Wereldbeker skispringen, een groot evenement waar veel mensen op af komen.

Nabij het stadje Willingen vind je een van de grootste skispringschansen ter wereld, de Mühlenkopfschans. Een nieuwe attractie is de Skywalk Willingen: een hangbrug in Tibetaanse stijl met een lengte van 665 meter.

Brilon

De historische Hanzestad Brilon heeft honderden jaren aan geschiedenis. Als je door de oude binnenstad wandelt, kom je veel bezienswaardigheden tegen zoals het stadhuis, oude verdedigingstoren “Derker Tor”, de Propstei Kerk, de Petrusbrunnen en het marktplein. Brilon is historisch gezien één van de meest traditionele steden in het Sauerland.

In de middeleeuwen was het een belangrijke handelsstad, vandaag de dag te zien in de vorm van kerken, historische bronnen en vele vakwerkhuizen. In Brilon zijn veel voetenbaden, het heldere bronwater komt uit de rivier de Möhne. Behalve cultuur zijn er in Brilon ook genoeg mogelijkheden voor een dagje winkelen of wandelen. De stad is het startpunt van de Rothaarsteig (lange-afstand wandelpad).

Medebach

Een andere oude Hanzestad is Medebach, gelegen in het oosten van Sauerland. Helaas is er tijdens de Tweede Wereldoorlog veel verloren gegaan, je kunt de geschiedenis nog terug zien in diverse fabriekswinkels en in het grote industriegebied. Medebach heeft een gezellig centrum met leuke restaurants en bars. Andere typische Sauerlandse dorpjes die een bezoek waard zijn: Deifeld, Berge, Medelon, Titmaringhausen, Düdinghausen, Küstelberg en Oberschledorn.

Rondom Medebach zijn er talrijke wandelpaden en lange-afstand wandelroutes. In het ruime aanbod zitten zelfs een paar thematische wandelingen. Een korte wandeling of juist flink doorlopen? De wandelpaden zijn goed bewegwijzerd en daardoor geschikt voor iedereen! Bij slecht weer kun je terecht in het Aqua Mundo in Center Parcs met zijn vele baden.

Warstein

Misschien heb je wel eens van Warsteiner bier gehoord? Warstein ligt in het noordelijke gedeelte van Sauerland en staat bekend om de gelijknamige brouwerij. Je kunt bij Warsteiner Welt zien hoe het bier maken gebeurt en natuurlijk meteen proeven! Warstein is een goede uitvalsbasis voor het ontdekken van het Arnsberger Wald.

Olsberg

Ben je op zoek naar een echt karakteristiek Sauerland plaatsje, dan zit je in Olsberg goed. In het midden van Hochsauerland, tussen de bossen en bergen, ligt Olsberg. Omringt door meer dan 50 bergen, vind je hier ook de hoogste berg van Sauerland, de Langenberg. Een prachtig uitzicht gegarandeerd! De natuurparken “Arnsberger Wald” en de “Diemelsee” liggen vlakbij. Nog meer vakwerkhuizen en die echte Sauerlandse sfeer proeven? In de buurt van Olsberg zijn ook de dorpen Brunskapel, Bruchhausen en Assinghausen de moeite waard.

Attendorn

Deze mooie hanzestad biedt veel mogelijkheden, van winkelen in de binnenstad tot wandelen in de bosrijke omgeving. Attendorn ligt aan de noordzijde van de Biggesee in het westen van Sauerland. Attendorn was vroeger vooral een stad waar handelaren en reizigers tot rust kwamen na hun lange reis. De Sauerländer Dom aan het marktplein is een mooie bezienswaardigheid. Heb je honger gekregen? Dan kun je terecht in een van de vele restaurants, cafés en barretjes. Een bezoek aan Attendorn is niet compleet zonder dat je de Attahöhle hebt bezocht, een onderaards grottencomplex. Hier vind je een grote verzameling aan stalagmieten, stalactieten en andere kalkformaties.

Lennestadt

Deze stad is vooral een goede plek voor een ontspannende wandelvakantie. Lennestadt zelf doet wat industrieel aan, maar de omgeving heeft des te meer te bieden. Of het nu gaat om een gezinsvriendelijke route of een meerdaagse wandeling, hier heb je keuze genoeg. Er is een uitstekende bewegwijzering waardoor je bijna niet kunt verdwalen en kunt genieten van de omgeving. Tijdens de meeste wandelingen kom je langs bossen, heuvelruggen, heidegebied, beekjes en gezellige dorpjes met vakwerkhuizen. Veel Nederlanders noemen Bilstein, Saalhausen en Kirchveischede als favoriete landelijke dorpjes in deze omgeving. Behalve wandelen kun je ook uitjes maken naar bijvoorbeeld het attractiepark Elspe Festival, wildpark Panorama-Park Sauerland of het het Galileo-Park.

Op slechts een paar kilometer van Lennestadt ligt Kirchhundem. De regio van Kirchhundem staat bekend om de mooie groene landschappen. Er ligt een uitgebreid netwerk van wandelpaden, waaronder het lange-afstand wandelpad Rothaarsteig. Voor een ontspannen dag bezoek je het luchtkuuroord Oberhundem, met een zwembad, kuurpark en midgetgolfbaan.

Arnsberg

Het historische centrum van Arnsberg is goed bewaard gebleven. Arnsberg ligt in het westelijk gedeelte van Sauerland en is de eerste plaats vanuit het Ruhrgebied. Het oude stadscentrum bestaat uit twee pleinen omringd door mooie historische gebouwen. Op de Alter Markt vind je de De Maximillian brunnen, de plek waar het drinkwater vandaan kwam. Andere bezienswaardigheden zijn het oude raadhuis, het patriciërshuis Zur Krim, de 13e-eeuwse klokkentoren en verder omhoog de burcht ruïne. De wijk “Berliner Stadt” is totaal het tegenovergestelde van het oude centrum, en doet modern aan. Het “Lichthaus”, een glazen gebouw op de binnenplaats van het voormalige klooster Wedinghausen, is een indrukwekkende combinatie van oude en nieuwe gebouwen.

VIDEO: Sauerland filmpje

Gerelateerde bestemmingen

Opmerkingen? Aanvullingen?

Al onze teksten worden geschreven door échte vakantie-experts, die uitgebreid research doen en hun eigen ervaringen gebruiken. We doen ons best om de informatie op 27vakantiedagen.nl zo volledig, accuraat en actueel mogelijk te houden. Toch kan er een foutje ingeslopen zijn, of kan bepaalde informatie ingehaald zijn door de actualiteit. Mocht je fouten zien, tips en/of aanvullingen hebben: neem contact met ons op via ons contactformulier of mail naar info@27vakantiedagen.nl!